بحثی تحقیقی راجع به تاریخ تعزیه خوانی در روستای چناسک توسط طالب علی مرادی + اندکی ویرایش

«حسین کلید هدایت و کشتی نجات است» اَلسلام علیک یا ابا عبد الله الحسین
سخن خود را با نام خدا شروع می نماییم و پس از صلوات بر محمد مصطفی (ص )و علی مرتضی جانشین پیامبر و درود بر همه شهیدان اسلام از سرآغاز تاریخ الی یوم الدین و لعنت می فرستم بر مخالفین و ظالمان در هر لباسی و در هر قرنی و هر نسلی و امیدوارم نسل ما و قرن پایان نظام سلطه را در سر تا سر جهان شاهد باشد . اما پیرو درخواست دوستان مبنی بر اینکه راجع به تعزیه نیز مطلب نوشته شود .لذا مقاله ذیل تحریر شده به علاقمندان تقدیم می شود ..پس از واقعه غدیر خم در آخرین حج پیام بر جانشینی حضرت علی ع و نیز نپذیرفتن گروهی در سقیفه بنی سائده بر این وصیّت پیامبر و سکوت سیاسی امیر مؤمنان و بعد از خلیفه سوم حدود 5 سال جهان اسلام حکومت حضرت علی (ع) و مبارزه ایشان با سه گروه قاسطین و مارقین و ناکثین در اجرای عدالت به شهادت رسیدند وبا آغاز امامت امام حسن ع ادامه مبارزات با نافرمانی معاویه نهایتا امام حسن (ع) بنا به مصلحت الهی صلح بخاطر شرایط که تشخیص دادند پذیرفتند و یکی از شرایط صلحنامه عدم انتخاب جانشین توسط معاویه بود که معاویه عملا این شرط را نقض و یزید را بر جامعه اسلامی تحمیل کرد و به این ترتیب مسیر رهبری از جایگاه اصلی خود خارج گردید و از همین نقطه آغاز مخالفت در جهان اسلام شروع شد. در حقیقت واقعه کربلا آغاز عملی واقعه غدیر خم بود که گروهی این رهبری و ولایت رامی خواستند از مسیر اصلی منحرف نمایند .
1- پس از واقعه عاشورا در سال 61 هجری شمسی و قیام حضرت ابا عبدالله امام حسین و پیروزی ظاهری لشکر یزید در کربلا بر اساس روایت تاریخی تا سه روز پیکر پاک شهیدان بر روی زمین کربلا بود تا طایفه ی بنی اسد ابتدا با اقدام زنان بنی اسد و سپس پیوستن مردان آنها پیکر شهیدان کربلا را در همان مکان قتل گاه به خاک سپردند و امام سجاد (ع) که او خود بر آنها نماز خواند، و پس از خاک سپاری اهل بیت سید شهدا به همراه امام سجاد به صورت اسیر به سمت شام (سوریه فعلی) مرکز حکومت یزید حرکت دادند.
2- چون در آن زمان پیشرفت وسایل فیلمبرداری و عکاسی مانند امروز وجود نداشت واقعه عاشورا و تمام لحظات و مکالمات و برخورد های نظامی و تاکتیکی دو طرف چه از لحاظ برخورد های غیرت مردانه مانند آب دادن لشکر حرّ توسط سپاه امام حسین و یا بستن اب بر روی خانواده پیامبر توسط سپاه یزید و یا خودداری شخصی امام حسین در حالیکه شمر در تیر رس امام بود ،یک شب قبل از تاسوعا و هزاران صحنه های شکوهمند دیگر درباره شهادت های سپاه امام حسین طبق روایت تاریخی حدود یکصد نفر بوده اند در حالیکه تعداد سپاه یزید را بین سی هزار الی شصت هزار نفر گزارش داده اند جهان اسلام در قرن اول هجری اول پس از شهادت ساکت نماند و مبارزات شهادت طلبانه برای ادامه نهضت کربلا شروع شد از قیام مختار ثقفی در کوفه در زمان خلافت بنی امیه و مبارزات اهل بیت پیامبر به تصویر کتب تاریخی تا زمان امام حسن عسگری ع و نواب خاص و عام حضرت بقیه الله اعظم ادامه یافت مانند قیام مراجع بزرگوار تشییع به پیروی از قیام حسینی و سالار شهیدان مخصوصا با استعمار انگلیس و کشور های غربی همه و همه ادامه همان خون سید شهدا است که باعث جوشش خون امتهای اسلامی در سرتاسر تاریخ است
3- چون بحث تعزیه است بعلت نداشتن وسایل تصویر برداری از عاشورا صحنه های حرکت امام از عربستان تا کربلا و کل بر خورد های نظامی و خطبه های امام به صورت سینه به سینه وبا انتخاب اشخاص شبیه به ان صحنه و استفاده ابتدایی از لباس منبر و شمشیر و استفاده از سخنان دوطرف که توسط شاهدان
عینی به نسل های بعد تعزیه آغاز شده است .زحمات زیادی انجام یافته تا ان صحنه را به صورت نمایش وبا صدا به شنوندگان ارایه شد و نسخه های کتبی تعزیه قرن به قرن ادامه یافته با تایید علما و دانشمندان مورد بررسی قرار گرفته تا از تحریفات جلوگیری شود .و حتی در قرن ما بعضی از قسمتهای ان توسط شهید مطهری ره تحریفات عاشورا را تذکر داده اند.4- استان قزوین مرکز خوشنویسی ایران در ارایه تعزیه یکی از مراکز مهم ایران است و اشخاص بزرگی در قرن 12و13در این قسمت شاخص بوده اند. مانند استاد آقای پاک نفس زرجه بستانی مرحوم ملا حاج علی چناسکی و میرزا ادهم زرجه بستانی حاج عباس هنر کار آقای احمد گیوه کش تعزیه گردان در قرن 13ه ش استاد سید قوام میرزایی یکی از استادان در مقام شهادت خوان مرحوم میرزا محمد علی مرادی که متولد 1306 و متوفی 1390 اهل چناسک فرزند ملا حاج علی از دوران کودکی در مقام علی اکبر خان و سپس مقام حضرت عباس و امام حسین را بیش از نیم قرن در تمام ایام محرم در روستای چناسک و سایر روستاهای طالقان مخصوصا زیاران و شهر های گیلان مازندران و استان خراسان در ده های محرم نسبت به اجرای تعزیه با صدای بسیار خوب بدون بلند گو و مردم پسند اجرا کرده اند و در سال 1330 مورد تقدیر آیت اله سید محمود طالقانی و دکتر محمد مصدق قرار می گیرد .البته ایشان با استادان دیگر هم زمان خود مانند استاد محمد خان آقا بیگی مشهدی صفدر مرادی،استاد علی جان اسماعیلی،استاد مشهدی عباد الله رستمی،استاد مشهدی علی بهرامی، حاج ارسلان آقا بیگی،مشهدی سید هاشم هاشمی، مشهدی رفعت رزّاقی مشهدی شربت علی رستمی،سید طاهر میرزا حسینی، مشهدی صفرعلی جعفری، مشهدی ساعت رحیمی و مشهدی فخر الله جمشیدی، کوچک علی جعفری و دیگر عزیزانی که قلم محدود به ذکر نام ایشان است همکاری داشته اند وهم اکنون نوار های تعزیه آقایان در روستا های طالقان موجود است . خلاصه این بزرگان که نامشان برده شده و یا اسمشان بیان نشده زحمات زیادی کشیدند در هر سال یاد امام و نام امام حسین و خانواده پیامبر را در دلها زنده کردند . درود خدا بر شهیدان کربلا و همه این عزیزان که یاد شهیدان را گرامی داشتند . 5 در مقام مخالف خوان از استادان بزرگ چناسک مانند مرحوم میرزا یحیی رزّاقی، ستار رزّاقی، مشهدی صفی اله جعفری ، مشهدی جمشید علی اکبری،مشهدی جواد آقا عسگری، علی اکبری، سید مرتضی میر عسگری،حاج احسان الله آقابیگی،شاه رضا رمضانی،علی طاهر عسگری وآقای قدم علی عسگری در قرن 13 هجری شمسی را می توان به عنوان نمونه نام برد، هر چند عزیزان دیگری نیز هستند که بسیار عالی این مقام را اجرا کرده اند.و در پایان چون شهر قزوین مهد مرکز تربیت تعزیه است . هم اکنون یکی استادان بنام علاالدین قاسمی نودهی در کشور فرانسه تعزیه را اجرا کرده اند و در صدا سیما نیز پخش شده است ، به هر حال اگر بعلت محدود بودن، نام عزیزانی را بکار نبرده ام از بی مهری نبوده است این حقیر را مورد عفو قرار بدهند . خدایا تا اخرین لحظات عمر مان نام امام حسین را بر لبهای ما جاری بفرما، دست ما را از خاندان پیامبر کوتاه نفرما ، همه کسانیکه این مطالب را قرائت می نمایند اجری حسینی ذخیره آخرت شان قرار بده،
و سلام علیکم و رحمت الله و بَرَکاتةُ